15 maj
2026

Rocznica powieszenia 11 Polaków na targowicy w Żywcu

Autor: Redakcja Data publikacji: 08.04.2026 16:25

W Wielki Czwartek 2 kwietnia 1942 r. na targowicy w Żywcu, przeprowadzona została przez niemieckiego okupanta publiczna egzekucja 11 Polaków. Miejsce stracenia upamiętnia pomnik przy al. marszałka Józefa Piłsudskiego.

Publiczna egzekucja była karą za sabotaż, który polegał na tym, że skazani brali udział w konspiracyjnej organizacji, zajmującej się wprowadzaniem do obrotu handlowego fałszowanych kart odzieżowych (Reichskleiderkarte). Członkowie ruchu oporu wykradali również w Urzędzie Starostwa – Landraturze w Żywcu, kartki żywnościowe. Kartki były następnie rozprowadzane wśród mieszkańców Żywiecczyzny, co umożliwiało im zakup jedzenia i odzieży. Warto w tym miejsc zaznaczyć, że karty żywnościowe dla Polaków obejmowały głodowe racje. Karty na odzież i obuwie dla Polaków oznaczone były literą P. Wydawano je w urzędzie Landrata, raz na rok wyłącznie na pisemna prośbę. Obuwie, jakie mogli otrzymać Polacy to najczęściej buty robocze, o drewnianej lub gumowej podeszwie. Kartę odzieżowa zawierała 60 punktów, co umożliwiało otrzymanie jednej sukienki i około 10 metrów kretonu lub flaneli. Jak zaznacza Władysław Latkiewicz we wspomnieniu dotyczącym egzekucji na targowicy:

często w sklepach w Bielsku nie chciano wydać towaru na karty z literą P. Natomiast dla uprzywilejowanych Niemców Reichskleiderkarten obejmującą 150 punktów przydzielane były najlepsze materiały wełniane na suknie i płaszcze oraz komplety bielizny męskiej i damskiej, pończochy, skarpetki, ręczniki i bielizna pościelowa. Tego rodzaju polityka przydziałów skazywała Polaków na bytowanie w nędznym przyodziewku wśród dostatnio ubranych Niemców. Również na gospodarstwa domowe wydawano dla Polaków tzw. ‘Haushalts-Pass’ na zakup produktów przemysłowych.

Aresztowanych, wśród których byli mieszkańcy Żywca, Choczni i Wadowic, przywieziono najpierw do więzienia śledczego w Mysłowicach. Po śledztwie, podczas którego stosowano brutalne tortury, wydano wyrok śmierci i przewieziono do Żywca. Na placu targowym odbyła się publiczna egzekucja, która została wykonana przez powieszenie, spośród 38 aresztowanych skazano 11 osób.

Na egzekucję spędzono pod przymusem mieszkańców miasta. W tyle, za szubienicą ustawionych było 100 zakładników, którzy mieli być rozstrzelani w razie zakłócenia egzekucji. Egzekucją kierował osobiście landrat Hering.

Przeczytaj także

Uratowane życie w gminie Lipowa: Służby odnalazły mężczyznę w kryzysie

Wzorowa współpraca służb ratunkowych i błyskawiczna akcja poszukiwawcza zapobiegły tragedii w powiecie żywieckim. Dzięki determinacji policjantów oraz wsparciu ratowników, mieszkaniec…
Czytaj więcej

Mocne Uderzenie w Radziechowach! Koncert „Kocham Big Bit” Ożywi Wspomnienia Złotej Ery Muzyki

Majowy wieczór w Radziechowach stanie się wehikułem czasu. Już 29 maja tutejszy amfiteatr wypełni się dźwiękami, które przed laty elektryzowały…
Czytaj więcej

UWAGA: Zmiana daty Moto Event 2026! Wielki jubileusz Night Team Drivers w czerwcu

Mamy ważną informację dla wszystkich fanów motoryzacji! V edycja wyczekiwanego Moto Eventu by Night Team Drivers odbędzie się w nowym…
Czytaj więcej

Wielkie święto najmłodszych w Żywcu! Festyn z okazji Dnia Dziecka już 30 maja

Szykuje się sobota pełna wrażeń! Już 30 maja żywiecki Amfiteatr pod Grojcem zamieni się w prawdziwe centrum dziecięcej radości. Organizatorzy…
Czytaj więcej

Żywiec zabrzmi wspólnym głosem. Rusza wielki nabór do chóru i orkiestry!

Muzyka nie zna granic, a teraz udowodni to w samym sercu Żywca. Fundacja Niemczycki ogłasza nabór do wyjątkowego projektu „Muzycznie…
Czytaj więcej

Żywiec pełen tajemnic. Wielki start cyklu „7xŻYWIEC” i „pogoń” za legendami

Ponad czterdziestu pasjonatów historii, mroczne opowieści o zbójnikach i finał wysoko nad dachami miasta – tak zainaugurowano tegoroczną edycję popularnego…
Czytaj więcej