Stawy na obrzeżach starego Zarzecza
Państwo Żywieckie posiadało 17 stawów rybnych. 10 z nich znajdowało się na obrzeżach starego Zarzecza. Z informacji wynika, że istniały już w XVII w. Stawów w Zarzeczu doglądał tzw. stawowy.
W skład 17 stawów wchodziło:
- 10 na obrzeżach Starego Zarzecza
- 9 w Sporyszu
- 4 w Cięcinie
- 2 w Starym Żywcu
- 2 w Pietrzykowicach
Zarzeckie stawy istniały już w XVII w.
Zlikwidowano je ok. 1923 r. Dowodzą tego zachowane akty kupna terenu byłych stawów przez rolników z Zarzecza od właściciela dóbr żywieckich arcyksięcia Karola Habsburga.
Nowi właściciele zamienili teren stawów na pola uprawne, jednak większość grobli oddzielających poszczególne stawy nadal istnieje.
Stawy te znajdowały się na terenie obecnego Zarzecza:
- Na południe od ul. Beskidzkiej, aż do ul. Starowiejskiej.
- Od wschodu po wał okalający Jezioro Żywieckie.
- Od zachodu kończyły się na lekkim wzniesieniu – prastary brzeg rzeki Żylicy (nad ogrodnictwem Państwa Fijaków).
Woda wpływała do stawów specjalnym kanałem ze strumienia powyżej obecnego zakładu „Mostmarpal”. Wypływała natomiast w kierunku rzeki Soły w okolicach obecnej przepompowni.
Stawów w Zarzeczu i Pietrzykowicach pilnował i doglądał tzw. stawowy. Według Inwentarza Dóbr Żywieckich w 1715 r. musiał on co roku oddawać do zamku w Żywcu 18 kop raków (czyli 1080 sztuk).
Ostatnim mieszkańcem Zarzecza, który pełnił funkcję stawowego był Marcin Adamczyk, który po zlikwidowaniu stawów otrzymał od Habsburga teren stawu Mały Lelitek. Na tym terenie do dziś mieszkają potomkowie Pana Adamczyka.
Stawowy Marcin Adamczyk, Stare Zarzecze, 1946 r.
Zdjęcie przekazał Konrad AdamczyK
Zdjęcie przekazał Konrad AdamczyK
Informacja: Krystyna Mikociak na podstawie literatury F. Lenczowski: Inwentarze dóbr żywieckich z XVlll w. zawierające obciążenia feudalne ich ludności, Żywiec 1980 r. oraz informacji podanych przez Konrada Adamczyka.
Zdjęcie w ikonie: Fragment mapy wykonanej przez Krystynę Mikociak w 2000 r. na podstawie mapy austryjackiej z 1845 r.
Na niebiesko zaznaczono stawy w Zarzeczu
Na niebiesko zaznaczono stawy w Zarzeczu
Przeczytaj także
Złote Gody w Gminie Ujsoły
15.12.2025 22:57Czternaście par z terenu Gminy Ujsoły uroczyście celebrowało swój Jubileusz Złotych Godów, oznaczający pięćdziesiąt lat wspólnego pożycia małżeńskiego. Uroczystość odbyła…
Czytaj więcej
Góralska Pasterka z Zespołem „Żywczanie”: Magiczna Wigilijna Noc w Sporyszu
15.12.2025 22:54Mieszkańcy Żywca i okolic mają szansę przeżyć wyjątkową noc wigilijną. Parafia Rzymskokatolicka pod wezwaniem Chrystusa Króla w Sporyszu zaprasza na…
Czytaj więcej
Koncert Świąteczny W GOK Jeleśnia
15.12.2025 22:49Gminny Ośrodek Kultury w Jeleśni zaprasza mieszkańców oraz gości na wyjątkowe wydarzenie, które wprowadzi wszystkich w magiczną atmosferę nadchodzących Świąt…
Czytaj więcej
Zaproszenie na Koncert Noworoczny w Węgierskiej Górce: Świętowanie Tradycji i Muzyki
15.12.2025 22:43Początek Nowego Roku to szczególny moment – czas refleksji, nadziei i wspólnego bycia razem. To także doskonała okazja, by spotkać…
Czytaj więcej
“Świnty Scepon po kolyndzie rod chodził…” – Mały Haśnik Kolęduje w Żabnicy
15.12.2025 22:41Z ogromną radością zapraszamy wszystkich mieszkańców oraz gości Żabnicy do udziału w jednym z najpiękniejszych świątecznych wydarzeń, kultywującym lokalne tradycje…
Czytaj więcej
Akcja “Świeć Przykładem” na żywieckim Rynku
15.12.2025 18:55Komenda Powiatowa Policji w Żywcu, Miasto Żywiec, Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w Bielsku-Białej, grupa medyczna Rescue Flow, Radio Bielsko oraz…
Czytaj więcej
